Oud Egyptisch faience ushabti uit de late periode (664–332 v.Chr.), hoog 11 cm, in goede staat met sokkel en rugkolom, afkomstig uit een privécollectie in Londen uit de jaren 1970.

Titel:

Oud-Egyptisch Shabti. 11 cm hoog. Laatste Periode, 664 - 332

Geschatte waarde:

€650.0

Belangrijk:

Winnende biedingen zijn exclusief 9% koperbescherming + €3





UshabtiOudelijk Egypte, Laatste Periode, 664 - 332 v.Chr.MATERIAL: FaienceGROOTTE: Hoogte 11 cmHERKOMST: Privécollectie, Londen, jaren 1970.CONDITIE: Goed, zie foto's.De faience shabti heeft fijne, modelmatige detaillering van het gezicht, de gevlochten baard, de gestriepte driedelige pruik, handen en slemmen. Het beeld heeft een sokkel en een rugzuil.Het Egyptische hiernamaals werd begrepen als een spiegel van de echte wereld, waar zowel goed als kwaad hun plek hadden. Degenen die onrechtvaardig of slecht waren, werden voor eeuwig gestraft, terwijl de rechtvaardigen een comfortabel bestaan genoten reizend met de zonnegod. Zelfs dan waren de overledenen die zo gezegend waren nog verplicht menselijke verantwoordelijkheden en behoeften na te komen, op dezelfde manier als ze dat in het leven moesten. Hun behoefte aan voedsel en drank in het Hiernamaals was een constante zorg voor hen. Als ze in de Velden van Aaru moesten werken, in het Rijk der Doden, en als leden van een samenleving die een hiërarchie kende die door de goden werd geregeerd, moesten iedereen – mannen en vrouwen, heren en dienaren, koningen en koningeninnen – bereid zijn gewassen te verbouwen, te zaaien en te oogsten.In de wereld van de levenden werden deze basistaken van productie vooral door de lagere klassen van de samenleving uitgevoerd. Om aan dit lot te ontsnappen zochten de Egyptenaren een magische oplossing: ze maakten een of meer figuren van zichzelf om aan de emissarissen van de heersende god, Osiris, te kunnen overhandigen wanneer deze de overledene opriepen om zijn verplichtingen na te komen. Deze beeldjes, geplaatst tussen de grafgiften in de tombe, waren beelden die zowel de heer als de dienstknecht voorstelden.Ze staan bekend onder de naam ushabti, de term afkomstig van sabty of shabty, afgeleid van Sawab, waarvan de betekenis overeenkomt met het Griekse woord “persea”, een heilige boom waarvan het hout de oude Egyptenaren begonnen te gebruiken om deze begrafenis-achtige beelden te vervaardigen. Pas tegen het einde van de Derde Tussenperiode, in dynastie XXI, circa 1080 v.Chr., begonnen ze de term wsbty te gebruiken, dat wil zeggen “ushebty”. Vanaf dat moment werd de naam “ushabti” afgeleid van het werkwoord wsb dat “antwoorden” betekent en werd gebruikt om te noemen “hij die antwoorden”.Het gebruik van ushabti werd in de begrafenissen van het Oude Egypte opgenomen vanaf de Eerste Tussenperiode. Hun gebruik nam toe tijdens het Middenrijk, de tijd waarin de Egyptenaren begonnen een spreuk op te nemen in de Dodenboekrollen, nummer 472, zodat de ushabti zou antwoorden op de roep: “De rechtvaardige N. zegt ‘O ushabti, toegewezen aan N, als N wordt opgeroepen om enig werk te verrichten, of als er een onaangename taak aan N werd gevraagd als voor elke mens zijn plicht, zul jij zeggen ‘Ik ben hier’. Als N wordt geroepen om te waken over degenen die daar werken, ploegen op de velden om de aarde te breken, of om ballast op een boot van oost naar west te vervoeren, zul jij zeggen ‘Ik ben hier’. De rechtvaardige N.”Deze spreuk of uiting werd voortaan op ushabti’s gegraveerd, en zo komt ze in de meeste gevallen hierin voor. Vanaf het Nieuwe Rijk werden een groot aantal vernieuwingen doorgevoerd. Voorbeelden met teksten begonnen te prolifereren. Sommigen daarvan waren wat langere teksten uit Hoofdstuk VI uit het Boek der Doden. Toch geeft in veel gevallen de tekst simpelweg de naam van de overledene weer, of een basisuitspraak, met de naam van een familielid of de posten die hij bekleedde.Ushabti’s werden aanvankelijk vooral gemaakt van was, later van hout, en tegen het eind van het Middenrijk verschenen ze in steen. Vanaf het Nieuwe Rijk was faience het materiaal bij uitstek. We weten dat ze in veelvoud werden geproduceerd dankzij mallen die bewaard zijn gebleven, en waar in sommige gevallen de gegraveerde teksten onvolledig waren, omdat de naam van de eigenaar ontbrak. De populairste vorm was die van de mummie tot de introductie, tegen het einde van Dynastie XVIII, van figuren versierd met alledaagse kleding. Velen droegen werktuigen om in de velden te werken, zoals een mand, een schop of een spits, als verwijzing naar de taak die hen in het Hiernamaals te wachten stond, als symbolische representatie van hun meester. De iconografie, teksten, materialen, kleuren en hun plaatsing in de tombe konden andere symbolische betekenissen suggereren.Soms werden ze geplaatst in houten kisten, die eenvoudige of met verfijnde versieringen konden zijn. In het Nieuwe Rijk werden ze geplaatst in miniatuur sarcofagen.Hoewel ze aanvankelijk als reproducties van de overledene werden beschouwd, werden de ushabti’s in het Nieuwe Rijk en daarna gezien als dienaren of een soort slavernij, en om die reden werden ze in grote aantallen geproduceerd. Er waren zowel vrouwen als mannen, onder wie specialisten in verschillende activiteiten. Soms stonden ze onder toezicht van opzichters, en deze werden onderscheiden door het dragen van een lendeplooitje. Zo is het geval voor de farao Toetankamoe: hij had driehonderdvierenenvijftig ushabti tot zijn beschikking, één voor elke dag van het jaar; negenendertig opzichters, één voor elk team van tien arbeiders; en twaalf hoofdopzichters, één voor elke maand van het jaar. Dit kwam totaal op vierhonderd en dertien dienaren in de Andere Wereld. De angst om deze taken uit te voeren die Osiris aan de doden oplegde, betekende dat in sommige begrafenissen er zelfs ushabti’s waren die als vervangers of stand-ins moesten fungeren, indien nodig, voor de hoofdpersonen.Het is logisch te denken dat geen enkele farao dit soort taken persoonlijk zou hebben willen uitvoeren, en dus werd bij het noodzakelijke moment de uitspraak die op het lichaam van de ushabti stond, uitgesproken zodat dit object leven verwierf om de roep te beantwoorden, ter vervanging van de farao in het werk.


Hét online veilinghuis voor jou!

Catawiki is het meest bezochte online platform in Europa voor bijzondere objecten geselecteerd door experts, en biedt wekelijks meer dan 65.000 objecten aan voor de veiling. Het is onze missie om onze klanten een spannende en probleemloze ervaring te bieden bij het kopen en verkopen van bijzondere, moeilijk te vinden objecten.


Waarom Catawiki?

Lage veilingkosten

Al onze objecten zijn gecontroleerd door onze 240+ experts

24/7 meebieden in onze app

Ga snel naar de website van Catawiki om mee te bieden op dit item